From ZieloneBrygady

---

Aktualna wersja

"Środowisko i Rozwój" - konferencja Organizacji Narodów Zjednoczonych, jaka odbyta się w Rio de Janeiro w czerwcu 1992. A oto zasady ogólnych praw i obowiązków (deklaracja z Rio):

1. Istoty ludzkie stanowią centrum zainteresowania w procesie zrównoważonego rozwoju. Mają prawo do zdrowego i twórczego życia w harmonii z przyrodą.
2. Państwa, w zgodzie z Kartą Narodów Zjednoczonych i zasadami prawa międzynarodowego, mają suwerenne prawo do korzystania ze swoich zasobów naturalnych stosownie do ich własnej polityki dotyczącej środowiska i rozwoju oraz są odpowiedzialne za to, że działalność prowadzona w ramach ich prawa lub kontroli nie spowoduje zniszczeń środowiska naturalnego innych państw czy obszarów, znajdujących się poza granicami narodowych uregulowań prawnych.
3. Prawo do rozwoju musi być realizowane tak, ażeby sprawiedliwie połączyć rozwojowe i środowiskowe potrzeby obecnych i przyszłych generacji.
4. Aby rozwój był równomierny, ochrona środowiska powinna stanowić nierozłączną jego część i nie może być rozpatrywana oddzielnie,
5. Wszystkie państwa i wszyscy ludzie powinni współpracować w zasadniczym zadaniu wy korzenienia ubóstwa. Jest to niezbędny wymóg zrównoważonego rozwoju oraz warunek zmniejszenia różnic w poziomie życia i zaspokojenia potrzeb większości ludzi na świecie.
6. Kraje rozwijające się, szczególnie te najmniej rozwinięte oraz najbardziej podatne na zagrożenie środowiska powinny ze względu na ich wyjątkową sytuację i potrzeby otrzymać specjalne przywileje. Międzynarodowe działania w dziedzinie ochrony środowiska i rozwoju powinny także brać pod uwagę interesy i potrzeby wszystkich krajów.
7. Państwa powinny współpracować w duchu ogólnoświatowego partnerstwa w celu zachowania, ochrony i przywracania zdrowia i integralności ekosystemu Ziemi. Ze względu na różny wkład w zniszczenie środowiska naturalnego Ziemi państwa ponoszą wspólną, lecz zróżnicowaną odpowiedzialność. Kraje rozwinięte potwierdzają swoją odpowiedzialność, którą ponoszą w międzynarodowym dążeniu do osiągnięcia zrównoważonego rozwoju, o czym świadczy waga, jaką ich społeczeństwa przykładają do stanu środowiska Ziemi, technologii i środków finansowych, którymi dysponują.
8. Aby osiągnąć zrównoważony rozwój i wyższą jakość życia wszystkich ludzi, państwa powinny zredukować bądź wyeliminować nie zrównoważone systemy produkcji lub konsumpcji oraz promować odpowiednią politykę demograficzną.
9. Państwa powinny współpracować w celu zwiększenia wewnętrznych możliwości budowania zrównoważonego rozwoju poprzez wymianę informacji naukowej i technologicznej.
10. Zagadnienia środowiskowe są rozwiązywane najlepiej i na odpowiednim poziomie z udziałem wszystkich zainteresowanych obywateli. Na poziomie narodowym każda jednostka powinna mieć zapewniony odpowiedni dostęp do informacji dotyczących środowiska, w których posiadaniu są władze publiczne. Obejmuje to informacje dotyczące substancji niebezpiecznych, działalności w obrębie społeczności, jak również możliwości udziału w procesie podejmowania decyzji. Państwa powinny podnieść świadomość i ułatwić uczestnictwo społeczeństwa przez stworzenie szerokiego dostępu do informacji. Powinien zostać zapewniony efektywny i rzeczywisty dostęp do środków prawnych i administracyjnych, włączając w to .środki kompensujące i zaradcze.
11. Państwa powinny wprowadzić efektywne prawo środowiskowe. Standardy środowiskowe, cele i priorytety zarządzania powinny odzwierciedlać cele środowiskowe i rozwojowe, dla których są stosowane. Standardy przyjęte przez niektóre kraje mogą być nieodpowiednie i powodować powstanie niesprawiedliwych ekonomicznych i społecznych kosztów w innych krajach, a w szczególności w krajach rozwijających się.
12. Państwa powinny współpracować w celu promowania wspierającego i otwartego międzynarodowego systemu ekonomicznego, co mogłoby prowadzić do wzrostu gospodarczego i osiągnięcia zrównoważonego rozwoju we wszystkich krajach, a także w celu lepszego rozwiązywania problemów degradacji środowiska. Działania polityki handlowej na rzecz środowiska nie powinny polegać na samowolnej i bezprawnej dyskryminacji bądź ukrytych ograniczeniach w handlu międzynarodowym. Należy unikać działań jednostronnych, dotyczących wyzwań środowiskowych, jeżeli są one poza zasięgiem działania systemu prawnego kraju importującego. Działania dotyczące transgranicznych i globalnych problemów środowiska powinny opierać się na zasadzie międzynarodowego konsensusu.
13. Państwa powinny rozwijać prawo narodowe, mając na uwadze odpowiedzialność i odszkodowania dla ofiar zanieczyszczeń bądź innego rodzaju zniszczeń środowiska. Państwa powinny także prowadzić współpracę w sposób szybszy i bardziej zdeterminowany, tak aby wypracować prawo międzynarodowe uwzględniające odpowiedzialność i odszkodowania za efekty zniszczeń środowiska spowodowanych działalnością w obrębie ich systemu prawnego.
14. Państwa powinny efektywnie współpracować w sprzeciwianiu się i zapobieganiu przemieszczaniu i transferowi do innych państw działalności bądź substancji powodującej poważne zniszczenie środowiska lub szkodliwych dla zdrowia ludzkiego.
15. Wszystkie państwa powinny szeroko stosować profilaktykę w zakresie ochrony środowiska, mając na uwadze własne możliwości. Tam, gdzie występują zagrożenia poważnymi lub nieodwracalnymi zmianami, brak całkowitej naukowej pewności nie może być powodem opóźnienia efektywnych działań, których realizacja prowadziłaby do zapobiegania degradacji środowiska.
16. Władze państwowe muszą dołożyć wszelkich starań i zastosować instrumenty ekonomiczne promujące ochronę środowiska.
17. Działania, co do których można się spodziewać, że będą miały niekorzystny wpływ na środowisko, powinny być poddawane ocenie przez kompetentne władze państwowe.
18. Państwo, w którym wydarzyła się katastrofa ekologiczna, powinno powiadomić o niej inne państwa, które mogą być zagrożone skutkami tej katastrofy. Międzynarodowa wspólnota powinna podjąć wszelkie wysiłki, aby pomóc państwu dotkniętemu nieszczęściem.
19. Państwo dotknięte katastrofą ekologiczną powinno we wczesnej fazie i w dobrej wierze konsultować się z innymi państwami w celu uniknięcia bądź zmniejszenia jej skutków.
20. Kobiety odgrywają istotną rolę w zarządzaniu środowiskiem. Dlatego ich pełny udział jest ważny dla osiągnięcia zrównoważonego rozwoju.
21. Twórczość, ideały i odwaga młodych świata powinny zostać zmobilizowane w celu rozwijania światowego partnerstwa, które pomoże osiągnąć zrównoważony rozwój i zapewnić lepszą przyszłość dla wszystkich.
22. Ludność tubylcza i ich wspólnoty, a także wspólnoty lokalne odgrywają znaczącą rolę w zarządzaniu środowiskiem i rozwoju, ze względu na ich wiedzę i tradycje. Państwa powinny je rozpoznać i właściwie podtrzymywać ich tożsamość, kulturę i zainteresowania oraz umożliwić im efektywny udział w osiąganiu zrównoważonego rozwoju.
23. Chronione powinno być środowisko i zasoby naturalne należące do ludzi uciskanych, znajdujących się pod jakąkolwiek dominacją bądź okupacją.
24. Działania wojenne nieodłącznie związane są z niszczeniem zrównoważonego rozwoju. Dlatego państwa powinny respektować prawo międzynarodowe, które zapewni ochronę środowiska w czasie zbrojnego konfliktu, oraz powinny współpracować przy jego dalszym rozwoju tam, gdzie jest to konieczne.
25. Pokój, rozwój i ochrona środowiska są współzależne i niepodzielne.
26. Państwa powinny rozwiązywać wszystkie swoje spory środowiskowe na drodze pokojowej i przy użyciu odpowiednich środków zgodnych z Kartą Narodów Zjednoczonych.
27. Państwa i ludzie powinni współpracować w dobrej wierze w duchu partnerstwa przy wypełnianiu zasad zawartych w tej Deklaracji i przy dalszym rozwoju prawa międzynarodowego.